Przejdź do głównej treści

Widok zawartości stron Widok zawartości stron

Centrum SOLARIS

Widok zawartości stron Widok zawartości stron

Widok zawartości stron Widok zawartości stron

Zespół SOLARIS współtworzy Polski Laser na Swobodnych Elektronach

Zespół SOLARIS współtworzy Polski Laser na Swobodnych Elektronach

Narodowe Centrum Promieniowania Synchrotronowego SOLARIS weźmie udział w budowie Polskiego Lasera na Swobodnych Elektronach. Jesteśmy jednym z partnerów projektu PolFEL, którego liderem jest Narodowe Centrum Badań Jądrowych w Świerku pod Warszawą. Projekt oficjalnie rozpoczął się 1 grudnia 2018 r. natomiast prace projektowe ruszyły z początkiem 2019 roku.

Zadaniem inżynierów i naukowców z Centrum SOLARIS będzie udział w projektowaniu układów diagnostyki wiązki, pomoc przy tworzeniu specyfikacji technicznej tych układów, a następnie udział w instalacji tych komponentów, pozycjonowaniu i pomoc przy uruchomieniu urządzenia oraz diagnostyka poszczególnych elementów maszyny. Na razie jesteśmy na etapie rozmów z ekipą naukową ze Świerku, szczegółowo ustalamy zakres naszych zadań i harmonogram prac. Kolejnym krokiem będzie przystąpienie do pierwszego etapu realizacji projektu, czyli szczegółowe zaprojektowanie linii diagnostycznej za pierwszym kriomodułem, celem weryfikacji parametrów wiązki elektronowej przy wstępnym przyspieszeniu. Na tym etapie istotne będą pomiary wartości prądu i emitancji pojedynczych paczek elektronowych, jak również pomiar energii i rozmycia energetycznego wiązki – wyjaśnia Adriana Wawrzyniak - zastępca dyrektora ds. utrzymania i rozwoju akceleratorów w SOLARIS.

Lasery na swobodnych elektronach (z ang. FEL – Free-Electron Laser) to obok synchrotronów najbardziej zaawansowane technologicznie urządzenia badawcze wykorzystywane we współczesnej nauce. PolFEL pozwoli na rozwój badań podstawowych i technologicznych w fizyce, chemii, biologii, inżynierii materiałowej i innych dziedzinach. Możliwości badania złożonych struktur materii nieożywionej i organizmów żywych oraz badania procesów biologicznych i chemicznych w mikroskali otwierają zupełnie nowe możliwości dla nauki i jej praktycznych zastosowań.

Cieszymy się, że wspólnie z naukowcami z NCBJ uczestniczymy w budowie tej wyjątkowej aparatury badawczej. W trakcie pracy podczas budowy synchrotronu nasz zespół inżynierów i naukowców nabył stosowne doświadczenie, więc możemy służyć ekspertyzą zarówno w zakresie projektowania, uruchamiania oraz diagnostyki takiego urządzenia – dodaje Adriana Wawrzyniak.

Urządzenie to jest połączeniem synchrotronu i konwencjonalnego lasera. Laser na swobodnych elektronach przewyższa jednak konwencjonalne lasery jasnością i krótkim czasem trwania impulsu oraz możliwością strojenia w szerokim zakresie długości fali.

Laser  PolFEL jest urządzeniem, na którym użytkownicy będą mogli wykonywać badania komplementarne do badań na synchrotronie SOLARIS w zakresie terahercowym, dalekiej podczerwieni oraz ultrafioletu. Ponadto urządzenie będzie również wyposażone w stację do badań odwrotnego rozpraszania Comptona.

Aktualnie na świecie pracuje kilkadziesiąt Laserów na Swobodnych Elektronach. PolFEL będzie dostępny dla użytkowników z kraju i zagranicy już w 2022 roku. Laboratorium PolFEL będą współtworzyć - obok specjalistów z SOLARIS, eksperci z Wojskowej Akademii Technicznej, Politechniki Warszawskiej, Politechniki Łódzkiej, Politechniki Wrocławskiej, Uniwersytetu Zielonogórskiego i Uniwersytetu w Białymstoku. Polskich naukowców będą wspierać także m.in. laboratoria DESY, STFC Lab Daresbury, a także European XFEL GmbH i firmy RI Research Instruments GmbH i Kubara Lamina S.A.

Projekt budowy jest możliwy dzięki dofinansowaniu z unijnych środków w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój.

fot.: Narodowe Centrum Badań Jądrowych w Świerku

 

Polecamy również
Mikroskop cryo-EM już w SOLARIS
Europejsko - azjatycka współpraca w ramach budowy nowej linii badawczej w Centrum SOLARIS!
XXVI European Synchrotron Light Source Workshop
Hercules Regional School w SOLARIS